BIANTARA

BIANTARA=PIDATO
Biantara nya éta nyarita hareupeun jalma loba pikeun maksud jeung tujuan nu tangtu. Nyarita dina biantara henteu bisa sagawayah,tapi kudu bisa nepi kana tujuan éta biantara. Pikeun nepi kana tujuan,diperlukeun cara-cara atawa-teknik nyarita nu hadé ka balaréa. Dian ieu hal urang wanoh ka nu disebut rétorika. Rétorika nya éta seni ngolah caritaan sangkan batur kataji atawa kapangaruhan ku caritaan urang.

TUJUAN BIANTARA RUPA-RUPA DIANTARANA:
1.      Mangaruhan batur sangkan nurut kana kahayang nu pidato
2.      Méré informasi atawa warta
3.      Ngahibur

RUPA-RUPA BIANTARA DUMASAR KANA SIPATNA:
-          Pidato pembukaan,(Bubuka) sipatna muka hiji acara ku panata acara (MC)
-          Pidato pengarahan, (Pituduh hiji hal/kagiatan)sipatna ngarahkeun atawa méré pituduh pikeun lumangsungna hiji acara
-          Pidato sambutan, (Pangbagéa) sipatna ringkes pikeun nyambut biasana ku panata calagara,pamingpin, gegedén, inohong
-          Pidato peresmian, (ngaresmikeun) sipatna ngaresmikeun hiji acara ku jalma nu boga pangaruh atawa pamingpin, gegedén, inohong
-          Pidato pengtanggungjawaban, sipatna laporan kana hiji pancén/tugas


JENIS PIDATO DUMASAR KANA TATAHAR (PERSIAPAN) NU DILAKUKEUN SAMÉMÉHNA/METODE PIDATO:
1.      Improptu: dilakukeun ngadadak, tampa tatahar/persiapan
2.      Manuskrip: ngagunakeun naskah
3.      Memoriter: ngagunakeun naskah terus diapalkeun tug nepi ka katalar.
4.      Ekstemporan: ngagunakeun poko-poko bahasan (garis besar) eusi pidato

Dina biantara saméméhna tangtu kudu aya tatahar heula.Tatahar/persiapan biantara nya éta:
1.      Mikanyaho tingkat pangaweruh nu ngaregepkeun, sangkan kaharti tur diperhatikeun ku nu ngaregepkeun
2.      Mikanyaho waktu nu disadiakeun, sangkan bisa ngagunakeun waktu anu sacukupna ‘éféktif’
3.      Nyiapkeun kekecapan nu bisa kaharti jeung mincut/mikat, bisa ngagunakeun mamanis basa(babasan paribasa, sisindiran, purwakanti(persamaan bunyi), kalimah-kalimah Al-qur’an, hadis jsb,.)
4.      Mikanyaho téma acara jeung jenis pidato, eusi pidato nu ditepikeun kudu nyambung jeung téma acarana, jeung téhnik nu dipakéna sabisa-bisa sakumaha nu dipiharep ku panitia, pangajén, pamiarsa (teu ngérakeun)

RANGKAY/SKÉMA PIDATO:
-          Bubuka: salam pembuka, muji syukur, ngagero (menyapa) nu nongton
“Assalamu’alaikum wr, wb. “
“Sampurasun, wilujeng....” (enjing, siang, sonten, wengi)
“Puji sukur hayu urang sanggakeun ka Gusti Nu Maha Suci”

ISTILAH TATANEN Lengkep

NGAGARAP SAWAH
Mlik Jarami = malikeun jarami sawah sawah anyar dipibuatan upama rek nyawah sataun dua kali atawa tilu kali
Nyambut = ngagarap sawah atawa ngawuluku
Ngawalajar = macul ngamimitian
Malik = malikeun taneuh anu geus dipacul mimiti
Mindo atawa Ngeprek =
Langkung lengkep klik alamat blog ieu di handap
http://sasieureun-sabeunyeureun-pikeun-sunda.blogspot.com/2012/08/istilah-tatanen.html

ISTILAH TATANEN

Pancen nyerat kanggo kelas XII IPA/IPS

*) Ayeuh : paré nu rarebah lantaran kahujanan, ku angin, atawa kabanjiran.

*) Babut : ngarabutan binih di pabinihan pikeun ditandur.
*) Bebegig : bobonekaan pikeun nyingsieunan manuk di sawah.
*) Beuneur : buah pare nu ngeusi.
*) Ngirik : ngaleyek pare supaya jadi bangsal.
*) Hapa : buah pare nu teu ngeusi (sabalikna tina beuneur).
*) Jarami : tangkal pare nu geus garing.
*) Kotakan : tempat melak pare.
*) Léndo : taneuh nu subur, alus pisan keur pepelakan.
*) Ngabaladah : ngamimitian ngagarap sawah.
*) Ngagaru : ngancurkeun taneuh sanggeus diwuluku, ditarik ku munding.
*) Ngagemuk : ngawurkeun pupuk.
*) Ngarambet : miceunan jujukutan dina sela-sela dapuran tangkal parè.
*) Ngawuluku : ngaguarkeun taneuh ku lanjam, biasana ditarik ku munding.
*) Nyaplak : ngagarisan sawah meunang ngawuluku, méméh dipelakan.
*) Nyiram : sesebutan kana paré nu meujeuhna beuneur héjo.
*) Pabinihan : tempat nyieun (ngipuk) pabinihan.
*) Panyawah : patani; nu ngurus sawah.
*) Sawah geledug : sawah tadah hujan nu caina sacukup-cukupna tina cai hujan.
*) Tandur : melakkeun binih paré di sawah.
*) Tebar : sebar, nyebarkeun paré (bangsal) di pabinihan.

Langkung lengkep "klik alamat blog ieu di handap"
http://sasieureun-sabeunyeureun-pikeun-sunda.blogspot.com/2012/08/istilah-tatanen.html

Kisi-Kisi UTS Ganjil

1.    Dongéng
-       Wanda/jenis dongéng  Sasakala, sage, Miteu, Pamuk, Pabel, jsté.
-       sipat tina dongéng téh anonim
-       Dongéng radio, juru/tokoh dongéng radio (cirri has),
-       Mang Dédi, Mang Sofyan, Wa Képoh, Mang Rahmat, Mang Jaya (waruga basa)
-       Pangarang naskah dongéng radio
-       Dongéng dalem boncél – (latihan soal Gentra basa)

2.    Kalimah Dumasar Pungsina
Conto Kalimah paréntah/panyeluk, wawaran, pananya (pangjurung, pangwadi, panitah jst)
 3.    Paguneman
-       Konsep paguneman/pola paguneman
-       Hal nu kudu diperhatikeun dina paguneman
-       Paguneman “Talaga Bandung”
-       Tatakrama basa ( Ragam basa Hormat)
 4.     Tata Makna(conto kecap jeung kalimah)
-       Homograf
-       Harti Umum
-       Harti husus
-       Harti Leksikal
-       Harti Gramatikal
-       Konotatif
-       Denotative
-       Sinonim
-       Antonim
5.    Parobahan Harti (conto kecap jeung kalimah)
-       Ngalegaan
-       Peyorasi
-       sinestesia
-       Spesifikasi
-       Ameliorasi

-       jst

TATA MAKNA

Pengertian
Tata makna manrupa widang elmu basa anu maluruh ngenaan harti kecap jeung parobahan harti kecap. Harti kecap ngawengku; (1) harti leksikal, (2) harti gramatikal, (3) harti denotatif, (4) harti konotatif, (5) harti sinonim, (6) harti antonim, (7) harti homonim, (8) harti hiponim, (9) harti poli semi.
Sedengkeun parobahan hati kecap ngawengku; (a) harti nu ngalegaan (generalisasi, (b) harti nu ngaheureutan (sfesipikasi), (c) harti nu ngaluhuran (ameliorasi), (d) harti nu ngahandapan (peyorasi), (e) harti nu matukeurkeun (sinestesia), jeung (f) harti kecap an ngumpamakeun (asosiasi).
2.1. Harti Kecap
2.1.1. Harti Leksikal
Harti leksikal nya éta harti kecap an sarua jeung harti an aya dina kamus. Harti leksikal bisa oge disebut harti kecap an can make rarangken (imbuhan). Conto:
-hujan = cai an turun ti langit (harti kamus)
-payung = alat pikeun nahan panas panon poe atawa cai hujan
-buku = alat pikeun nulis atawa maca an dibendel
conto kalimah:

PAGUNEMAN

Paguneman nya eta kagiatan nyarita nu mangrupa kalimah langsung sarta para palakuna silih tempas ngalakukeun tanya jawab ( sipatna dua arah ).
Hal-hal nu kudu diperhatikeun dina paguneman nya eta :
1. Lafal ( artikulasi bentesna sora nalika maguneman)
2. Lentong Kalimah ( kudu puguh entep seureuhna antara pesen jeung struktur kalimah nu digunakeun, sarta luhur handap jeung panjang pondokna sora pieun ngabedakeun fungsi kalimah)

KALIMAH ( dumasar fungsina )

A. Kalimah Wawaran
Kalimah wawaran nyaéta kalimah anu eusina ngawawarkeun méré béja ka nu lian tur miharep résponsi nu mangrupa panitén wungkul. Dina basa tulisan biasa ditungtungan ku peun (.), ari dina basa lisan boga lentong.
contona: Manéhna keur indit ka Jakarta. Sumuhun, leres ieu bumina Wa Haji mah.

DONGENG

DONGENG

Dongéng kaasup kana golongan carita anu parondok, sarta sok aya bagian anu pamohalan, upamana dina jalan caritana, palakuna, atawa waktu kajadianana (Rusana, 1982:18).
James Danandjaya (1984:83) nétélakeun yén, dongéng téh nya éta carita prosa rakyat anu dianggap teu kungsi kajadian, dicaritakeun upama keur hiburan, sok sanajan réa ogé anu ngagambarkeun bebeneran, eusina pangajaran moral, atawa sisindiran.

KASUSASTRAAN SUNDA

KASUSASTRAAN
 WANGENAN KASUSASTRAAN
Kecap “kasusastraan” asalna tina: Su = alus, éndah. Jeung  ‘sastra’ anu hartina:
  1. Péso, atawa pakarang seukeut sabangsana (hususna nu dimaksud téh péso pangot, nya éta péso paragi nulis jaman baheula dina daun lontar)
  2. Tulisan atawa buku nu ditulis
Su-sastra = aksara/tulisan anu éndah.
kasusastraan = saniskara anu patali jeung susastra (kaéndahan basa)
Babagian kasenian téh aya lima rupa, nya éta:
  1. Seni Rupa (ngagambar, ngalukis, ngukir, natah, jsb)
  2. Seni Gerak (ngibing, ngaréog, penca, ujungan, jsb)
  3. Seni Sora (instrumental atawa vocal)
  4. Seni Sastra (sastra lancaran atawa prosa jeung sastra ugeran)
  5. Seni Drama (sandiwara, wayang, pilem, jsb)
SENI SASTRA
Seni sastra téh hiji kasenian anu ngahasilkeun su-sastra. Sakur anu aya patalina jeung susastra téh disebut kasusastraan téa.